آرالیای برگ پهن

آرالیای پهن برگ با نام علمی (Fatsia japonica)، درختچه ای همیشه‌سبز و چندساله از خانواده عشق‌هایان (Araliaceae) است. خاستگاه آن جنگل‌های ژاپن، کره جنوبی و تایوان می‌باشد. این گیاه به‌داری برگ‌های بزرگ، چرمی، بسیار براق و بریده‌بریده (پالمیت با ۷ تا ۹ لوب عمیق) است که بر روی دمبرگ‌های بلند قرار گرفته و ظاهری گرمسیری و مجلل به گیاه می‌بخشند. در پاییز، گل‌آذین‌های بزرگ و کروی مرکب از گل‌های سفید-کرم رنگ و کوچک ظاهر شده و سپس به خوشه‌هایی از میوه‌های سیاه براق تبدیل می‌شوند. به دلیل تحمل استثنایی به سایه عمیق و سازگاری با شرایط داخل خانه (به عنوان گیاه آپارتمانی)، یک گیاه ارزشمند برای گوشه‌های تاریک باغ، حاشیه‌های همیشه‌سبز و فضاهای داخلی محسوب می‌شود.

در منابع آلمانی، این گیاه به عنوان یک گونه مقاوم به آلودگی هوا و شرایط نامساعد شهری برای فضاهای سبز سایه‌دار معرفی شده است. در چین، این گیاه به عنوان یک گیاه زینتی مهم و همچنین یک گیاه دارویی در طب سنتی مورد استفاده قرار می‌گیرد. برگ‌ها، ساقه و ریشه آن برای درمان روماتیسم، کاهش تورم، بهبود گردش خون و تسکین درد مفاصل به کار می‌رود. با این حال، تمام بخش‌های گیاه در صورت بلعیده شدن سمی هستند و باید با احتیاط کامل استفاده شوند. تحقیقات مدرن بر وجود ساپونین‌ها و ترکیبات موثره ضدالتهابی در آن تأکید دارند.

ردیف مشخصه توضیح
۱ نام علمی Fatsia japonica (Thunb.) Decne. & Planch.
۱.۱ معنی نام علمی Fatsia: تغییر یافته از کلمه ژاپنی قدیمی «فاتسی» (هشت) اشاره به لوب‌های برگ. japonica: به معنای «از ژاپن».
۲ نام فارسی  آرالیای ژاپنی، آرالیای پهن برگ
۳ نام انگلیسی Japanese Aralia, Glossy-Leaved Paper Plant, Fatsi
۴ خانواده Araliaceae (آرالیاسه)
۵ تیپ گیاهی درختچه یا درخت کوچک همیشه‌سبز، چندساله چوبی.
۶ ارتفاع گیاه در فضای باز: ۲ تا ۴ متر. در گلدان (فضای داخلی): معمولاً تا ۱.۵ متر محدود می‌شود.
۷ گسترش گیاه ۲ تا ۳ متر (به صورت کروی گسترده).
۸ فرم رشد ایستاده، بوته‌ای و متراکم با ساقه‌های کم‌انشعاب. فرمی مجسمه‌وار و معماری.
۹ سرعت رشد متوسط.
۱۰ طول عمر چندساله و طولانی‌عمر.
۱۱ رنگ برگ سبز تیره و بسیار براق. رقم ‘Variegata’ دارای برگ‌های ابلق با حاشیه کرم یا سفید است.
۱۲ نوع برگ ساده، متناوب، بسیار بزرگ (۲۰-۴۰ سانتیمتر)، چرمی، عمیقاً لوب‌دار (۵-۱۱ لوب) با حاشیه دندانه‌دار.
۱۳ ریزش برگ همیشه‌سبز، اما ممکن است در سرمای شدید برخی برگ‌ها بریزند.
۱۴ زمان گل‌دهی پاییز (مهر تا آبان).
۱۵ رنگ گل کرم مایل به سفید.
۱۶ عطر گل عطر ملایم و نه چندان قوی.
۱۷ نوع گل گل‌های کوچک، مجتمع در گل‌آذین‌های خوشه‌ای کروی و بزرگ به قطر تا ۵ سانتیمتر.
۱۸ ارزش زینتی بسیار بالا (به دلیل فرم و بافت ویژه برگ‌ها، گل و میوه تزئینی).
۱۹ ارزش اقتصادی بالا (گیاهی گران‌قیمت و لاکچری در بازار گیاهان زینتی داخلی و فضای سبز).
۲۰ سیستم ریشه فیبری و نسبتاً عمیق.
۲۱ مقاومت به سرما برگ‌ها در دمای زیر -۵ آسیب می‌بینند.
۲۲ مقاومت به گرما متوسط. گرمای شدید همراه با خشکی را دوست ندارد.
۲۳ تحمل خشکی کم تا متوسط. به رطوبت هوا و خاک علاقه دارد.
۲۴ نیاز آبی متوسط. خاک باید همیشه مرطوب ولی نه خیس باشد. در تابستان به آبیاری منظم نیاز دارد.
۲۵ نیاز نوری سایه کامل تا نیمه‌سایه ایده‌آل است. آفتاب مستقیم به خصوص بعدازظهر باعث سوختگی برگ‌ها می‌شود.
۲۶ نوع خاک خاک غنی از هوموس، حاصلخیز، با زهکشی خوب و کمی اسیدی تا خنثی.
۲۷ زهکشی خاک خوب اما رطوبت‌گیر.
۲۸ تحمل شوری کم.
۲۹ تحمل آلودگی هوا خوب. برای فضای شهری مناسب است.
۳۰ مقاومت به باد متوسط (بادهای شدید ممکن است برگ‌های بزرگ را پاره کنند).
۳۱ آفات و بیماری‌ها نسبتاً مقاوم. شپشک آردآلود، شته و کنه تارعنکبوتی در شرایط خشک داخلی ممکن است حمله کنند. لکه برگی قارچی در هوای مرطوب.
۳۲ نیاز هرس کم. فقط حذف برگ‌های قدیمی، آسیب‌دیده یا ساقه‌های نامنظم برای حفظ فرم. بهترین زمان هرس اصلی اواخر زمستان است.
۳۳ تغذیه (کوددهی) متوسط. کوددهی با کود کامل و آهسته‌رهاش در بهار.
۳۴ روش تکثیر ۱. کشت بذر (طولانی). ۲. قلمه نیمه‌چوبی در تابستان. ۳. خوابانیدن هوایی.
۳۵ فاصله کاشت ۱.۵ تا ۲.۵ متر از گیاهان دیگر (با توجه به گسترش نهایی).
۳۶ کاربرد در طراحی تک‌نمای سایه‌دوست، کاشت در محوطه شمالی ساختمان‌ها، کاشت در حاشیه جنگلی باغ، گیاه آپارتمانی برای فضاهای داخلی با نور کم (لابی، راهرو)، باغ‌های ژاپنی و اگزوتیک.
۳۷ مناسب فضای شهری بسیار مناسب برای پارک‌های شهری سایه‌دار، میادین، حیاط‌های مرکزی و فضاهای سبز اداری.
۳۸ نکات اجرایی ویژه سایه‌دوستی مطلق: بزرگ‌ترین مزیت آن است. سمی‌بودن: تمام قسمت‌های گیاه در صورت بلعیدن سمی هستند. میوه‌ها برای کودکان جذاب ولی سمی است.
۳۹ همنشین‌های مناسب سرخسها، هاستا، آزالیا، کاملیا و دیگر گیاهان سایه‌دوست.
۴۰ ارزش اکولوژیک متوسط (تأمین پناهگاه و میوه برای پرندگان).
۴۱ هشدار/محدودیت حساس به آفتاب مستقیم و خشکی شدید. رشد نسبتاً حجیم نیاز به فضای کافی دارد. سمیت میوه‌ها.
۴۲ ویژگی برجسته برگ‌های بزرگ، براق و معماری‌گونه که حس یک جنگل استوایی یا ژاپنی را ایجاد می‌کند.
۴۳ کاربرد دارویی و خوراکی کاربرد دارویی مرسوم و گسترده ندارد. سمی است و نباید خورده شود.
۴۴ چالش در ایران تابش شدید آفتاب و خشکی هوای اکثر مناطق که مخالف نیازهای اصلی گیاه است. سرمای زمستان در مناطق سردسیر.
۴۵ راهکار برای ایران انتخاب محل کاشت: فقط در سایه کامل (مثلاً زیر سایه درختان بلند، در شمال ساختمان‌ها). مناطق مناسب: جلگه‌های مرطوب شمال (گیلان، مازندران، گلستان) و مناطق کوهپایه‌ای معتدل. آبیاری منظم: تأمین رطوبت خاک و غبارپاشی برگ‌ها در تابستان. محافظت از سرما: در مناطق سردتر، پوشاندن گیاه با پارچه‌نخلی در شب‌های یخبندان.
۴۶ ارقام مختلف ‘Variegata’ (ابلق)، ‘Moseri’ (کم‌ارتفاع و متراکم)، ‘Spider’s Web’ (دارای رگه‌های سفید بر روی برگ).
۴۷ آبیاری در ایران در مناطق شمالی: هفته‌ای ۱-۲ بار در تابستان. در مناطق مرکزی و جنوبی (فقط در سایه عمیق): نیاز به آبیاری بسیار منظم و غبارپاشی دارد.
۴۸ محل کاشت در باغ ایرانی در باغ‌های شمالی: عالی برای ایجاد نقطه کانونی در «نارنجستان» یا بخش‌های سایه‌دار باغ. در باغ‌های ایرانی کلاسیک: می‌توان در حاشیه «جوی‌بار» در سایه درختان بلند کاشت. در سایر مناطق: فقط به عنوان گیاه گلدانی قابل نگهداری در پاسیوهای سرپوشیده سایه‌دار است.
۴۹ برداشت و خشک‌کردن برگ‌های بریده شده برای تزئینات فلورال (آرایش گل) استفاده می‌شوند و ماندگاری خوبی در آب دارند.
۵۰ اقلیم پیشنهادی در ایران مناطق ایده‌آل: مناطق مرطوب و خنک خزری با سایه طبیعی (تمام سواحل جنوبی دریای خزر). مناطق مشروط: مناطق کوهستانی معتدل (مانند بخش‌هایی از البرز مرکزی) به شرط کاشت در سایه کامل و محافظت از یخبندان. منابع نامناسب: دشت‌های مرکزی، کویری و جنوبی ایران به دلیل گرمای شدید، خشکی و تابش آفتاب.
آرالیای پهن برگ